Aromaterapia i olejki eteryczne

Aromaterapia jest to metoda lecznicza i relaksacyjna, oparta o olejki eteryczne pozyskiwane z r?nych ro?lin. Olejki eteryczne wyst?puj? w kwiatach, li?ciach, owocach, korzeniach, k??czach, nasionach albo korze. S? to organiczne zwi?zki chemiczne, cechuj?ce si? intensywnym zapachem. W temperaturze pokojowej wyst?puj? w postaci oleistej cieczy, ktra jest praktycznie nierozpuszczalna w wodzie.

Metody ekstrakcji

Ekstrakcja olejkw eterycznych

Metody ekstrakcji (pozyskiwania) olejkw eterycznych z ro?lin by?y odkryte ju? w staro?ytno?ci przez perskich i egipskich alchemikw. Wsp?cze?nie aromaterapia zyska?a podstawy naukowe, a olejki eteryczne pozyskuje si? nast?puj?cymi metodami:

  • destylacja,
  • wyt?aczanie,
  • ekstrakcja rozpuszczalnikami organicznymi,
  • absorpcja,
  • maceracja.

Zawarto?? olejkw eterycznych w ro?linach jest niedu?a i mie?ci si? w granicy 13%. S? jednak wyj?tki, bo na przyk?ad go?dziki (p?ki go?dzikowca) zawieraj? a? 18% olejku eterycznego.

Sk?ad chemiczny

Z chemicznego punktu widzenia, olejki eteryczne s? wielosk?adnikowymi mieszaninami terpenw i terpenoidw. W sk?ad jednego olejku eterycznego mo?e wchodzi? nawet kilkadziesi?t r?norodnych zwi?zkw chemicznych. Jednak w wi?kszo?ci olejkw dominuje jeden g?wny sk?adnik odpowiedzialny za zapach i cz?sto za w?a?ciwo?ci fitoterapeutyczne.

Olejki eteryczne jako leki

Olejki eteryczne lecz?

Ro?linne ?rd?o pochodzenia olejkw eterycznych pozwala zaliczy? je do grupy lekw zio?owych. Ich dzia?anie jest znacznie silniejsze od klasycznych mieszanek i wyci?gw zio?owych, gdy? st??enie substancji czynnych jest znacznie wi?ksze. St?d stosuje si? je jako leki w odpowiednio mniejszych dawkach. Te naturalne substancje lecznicze posiadaj? szereg po??danych w?a?ciwo?ci wykorzystywanych w medycynie akademickiej i medycynie naturalnej. Najbardziej znane to:

  • dzia?anie antyseptyczne (przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe),
  • dzia?anie przeciwzapalne,
  • dzia?anie wykrztu?ne,
  • dzia?anie przeciwwymiotne,
  • dzia?anie spazmolityczne,
  • dzia?anie diuretyczne,
  • dzia?anie uspokajaj?ce,
  • dzia?anie nasenne.

Silne st??enie niesie ze sob? mo?liwo?? wyst?pienia dzia?a? niepo??danych. Najcz?stszymi s? reakcje skrne: podra?nienie, reakcja alergiczna czy okresowa nadwra?liwo?? na promienie UV. Dlatego wskazane jest zachowanie ostro?no?ci przy pierwszym kontakcie z danym olejkiem. Z uwagi na brak bada? na ludziach, prewencyjnie odradza si? zbyt cz?stego stosowania olejkw eterycznych, a zw?aszcza w przypadku dzieci, kobiet ci??arnych i karmi?cych.

Metody aromaterapii

Masa? aromaterapeutyczny

Jako g?wne metody terapeutyczne w aromaterapii mo?na wymieni?:

  • masa?e aromaterapeutyczne,
  • inhalacje aromaterapeutyczne,
  • kominki aromaterapeutyczne,
  • k?piele i kompresy aromaterapeutyczne,
  • sauny aromaterapeutyczne,
  • kapsu?? parow?.

Jaki jest mechanizm dzia?ania olejkw eterycznych na mzg?

Kluczowym zagadnieniem jest droga, jak? moleku?y olejkw eterycznych dostaj? si? do mzgu. Drog? klasyczn? jest przekroczenie bariery krew-mzg, gdy moleku?y wpierw dostaj? si? do krwioobiegu, a potem poprzez mzgowe naczynia krwiono?ne dostaj? si? do samego mzgu. Istnieje rwnie? inna droga z omini?ciem bariery krew-mzg, prowadz?ca poprzez receptory w?chowe, bezpo?rednio do nerwu w?chowego i nerwu trjdzielnego.

Drogi oddechowe

Notabene mamy coraz wi?cej dowodw na to, ?e mo?liwe b?dzie podawanie lekw, transportuj?c je z pomini?ciem bariery krew-mzg, aplikuj?c je bezpo?rednio do nosa, co otworzy szerokie mo?liwo?ci leczenia np. chorb mzgu.

Innymi s?owy, olejki eteryczne mog? przedostawa? si? do mzgu poprzez:

  • uk?ad krwiono?ny drg oddechowych (w tym p?uc),
  • receptory w?chowe,
  • poprzez przewd pokarmowy,
  • przenikaj?c przez skr? (transdermalnie przez komrki; transepidermalnie mi?dzy komrkami; oraz transfolikularnie przez gruczo?y i mieszki w?osowe).

Przyk?ady

Przyk?adowe olejki eteryczne i ich w?a?ciwo?ci:

Olejki eteryczne
  • olejek sosnowy: dzia?a pobudzaj?co, jest najlepszy na wszelkie infekcje drg oddechowych i zapalenie zatok. Stosowany do inhalacji dzia?a rozkurczaj?co i antybakteryjne. U?ywany do masa?u, ?agodzi wszelkie ble mi??ni i staww,
  • olejek eukaliptusowy: dzia?a podobnie do olejku sosnowego. Stosuje si? go do inhalacji przy infekcjach grnych drg oddechowych i astmie. ?agodzi uk?szenia owadw i je odstrasza.
  • olejek z drzewa herbacianego: poprawia nastrj, dzia?a antybakteryjnie i antyseptycznie, rwnie? na cer? tr?dzikow?,
  • olejek ja?minowy: pomaga na oparzenia s?oneczne, jest antydepresantem, relaksuje, uspokaja, jest uwa?any za afrodyzjak,
  • olejek lawendowy: relaksuje i wycisza, ?agodzi drobniejsze dolegliwo?ci na tle nerwowym i bezsenno??. Poniewa? jest on ?agodny, wi?c mo?e by? stosowany na skr? w przypadku ?uszczycy i zaburzenia wydzielania sebum,
  • olejek cytrynowy: stosowany jest na cer? tr?dzikow?, przesuszaj?c? si?, a tak?e na skr? z tendencj? do przet?uszczania si? i przebarwienia. Nale?y stosowa? go z rozwag? i tylko miejscowo,
  • olejek mi?towy: dzia?a koj?co na bl g?owy i migren?. Dzia?a uspokajaj?co, ?agodzi ble menstruacyjne i uk?szenia owadw. Mo?e by? stosowany na przezi?bienia i inne infekcje.

Zapraszam do obejrzenia mojego filmiku o masa?u aromaterapeutycznym: